خانه / کارگردانی / کارگردانی تلویزیونی / وظایفِ دستیار صدا در برنامه‌های تلویزیونی

وظایفِ دستیار صدا در برنامه‌های تلویزیونی

احمد رضا مرادی

     نقش دستیار صدا ، همکاری با نفر ارشد صدا و همکاران خود در برنامه است تا تما‌می تجهیزات صدا را در برنامه‌های تلویزیونی، راه اندازی، نگهداری و اداره کند. به طور کلی، دستیار صدا از تجهیزات خارج از واحد سیار نگهداری ‌می‌کند در حالی که نفر ارشد صدا از تجهیزات و ارتباطات داخل واحد نگهداری ‌می‌کند. وظایف دستیار صدا، بسته به نوع برنامه متفاوت است و اغلب این افراد مهارت‌‌ها و تجربه‌های بسیاری دارند. ( شکل1) دستیاران صدا می بایست در برقراری ارتباط کاری و کلامی با کارکنانِ بخش‌های تولید، مهندسی، ضبط و نفرات ارشد برنامه  توانمندی لازم را داشته باشند. کار با ارتباطات مهندسی (ESU  یا Engineering Set Up)   و زمانی آغاز ‌می‌شود  که کارگر واحد، کابل معمولی مسی یا فیبر نوری را بین واحد سیار و SNG  وصل و تجهیزات را به یکدیگر وصل می‌کند. در یک برنامه ورزشی، دستیاران صدا می‌بایست به‌سرعت، میکروفون‌های مورد نیاز در اطرافِ زمین بازی و جایگاه گزارشگری را با هماهنگی با صدابردار ارشد مستقر کنند. در یک برنامه سرگر‌م کننده‌، دستیاران صدا میکروفون‌‌های باسیم و بی‌سیم را آماده می‌کنند و یک شبکه ارتباطی بسیار پیچیده راه می‌اندازند.

هرگاه در برنامه‌های ورزشی لازم باشد گزارشگران یا خبرنگاران اتفاقات بازی را گزارش کنند و یا مصاحبه‌ای انجام دهند، دستیاران صدا چندین جایگاه برای تهیه گزارش را در جایگاه مطبوعات، اطراف یا داخل زمین بازی فراهم و از آن نگهداری ‌می‌کنند. این دستیاران باید قبل از آغاز مسابقه از کنداکتور برنامه و محل‌های مصاحبه آگـاه باشند. به طور معمول، جایگاه اختصاصی جداگانه‌ای برای  خبرنگاران یا گزارشگران رادیو و تلویزیون وجود دارد. این ترکیب از جایگاه گزارشگری، در استادیوم‌های فوتبال و بیس بال بسیار رایج است و به طور معمول در مجاورت جایگاه دیگر رسانه‌ها و مطبوعات قرار دارد. برخلاف آن در بسکتبال، گزارشگران در کنار زمین هستند. همیشه در هر جایی که گزارشگر یا خبرنگاری باشد، یک دستیار صدا نیز حضور دارد.  علاوه بر آن، در گلف و موتور سواری، گزارشگری حضور دارد که در مکان‌های مختلفی حضور پیدا ‌می‌کند     (roving talent)  که در اینجا ، امور مربوط به صدا توسط دستیار صدایی که به امور سیستم‌های بی‌سیم آشنایی دارد، انجام می‌شود.

دستیار صدا تما‌می میکروفون‌های زمین بازی، روی دوربین‌‌ها و مکان‌های خاصی را که صدابردار تعیین کرده است، مستقر می‌کنند. بیشتر میکروفون‌گذاری‌‌ها به طور کامل تست ‌می‌شوند. عموما دستیاران صدا توجه دارند که صدابردارهـا ‌ در مورد میکروفون گذاری، بسیار حساسند و تا حدودی

منحصر به فرد عمل می‌کند.

شکل1- دستیار صدا میکروفون را در گوشه تشک ژیمناستیک قرار ‌می‌دهد و کابل آن را برای امنیت و حفظ زیبایی بیشتر ، با نوار چسب مهار ‌می‌کند.

در بعضی از کشورها، یکی از مسئولیت‌های مهم دستیار صدا ، نصب و نگهداری شبکه ارتباطات باسیم و بی‌سیم بین عوامل مختلف است. ارتباطات مورد نیازی بین تولید کنندگان، کارگردان، گزارشگران و اعضاء پشتیبانی تولید (درست مثل ارتباطات مهندسی بین اپراتور‌‌ها و تکنسین‌‌ها) وجود دارد . برنامه تلویزیونی بدون داشتن ارتباطات صحیح و درست نمی‌تواند روی آنتن برود و نصب و نگهداری، بخشی حیاتی از وظایف و مسئولیت‌هایی است که بر عهده دستیار صدا ‌است. در برنامه‌های بزرگتر ، چندین دستیار صدا در صحنه، جایگاه گزارشگران یا خبرنگاران و واحد سیار حضور دارند.

نفر ارشد صدا و یا دستیار اول صدا (A1 ) ، دستیارانی را تعیین ‌می‌کند تا با توجه به مهارت‌‌ها و خصوصیات شخصیتی که دارند امور مربوط را انجام دهند.

راه اندازی

کار با مشورت و هماهنگی با نفر ارشد صدا که نحوه اختصاص یافتن خطوط صدا را به واسطه نقشه از پیش طراحی شده (multi sheet)  تعیین می‌کند ، شروع می‌شود. (شکل 2) این نقشه دید مناسبی را در مورد جایگاه و عملکردی که تجهیزات خارج از واحد دارند فراهم ‌می‌کند. شایان ذکر است در هر مکانی ممکن است تجهیزات زیادی مورد نیاز باشند تا عملکرد خاصی که مد نظر ماست اتفاق بیفتد. به عنوان مثال، یک خط ارتباطی داخلی با واحد سیار (Private Line – PL)  به یک فرستنده-گیرنده بی‌سیم و یک هدست نیاز دارد. این هدست ممکن است یک یا دو گوشی باشد. بنابراین دستیار صدا باید از عملکرد مورد نظر خطوط صدا و اینکه چه تجهیزاتی برای اتصالات، ارتباطات داخلی و خطوط سیگنال مورد نیاز است ، درک مناسبی داشته باشد.

شکل 2: دستیار صدا که در حال بررسی نقشه اتصالات مورد نظر است تا بتواند به درستی میکروفون‌‌ها را به ورودی‌های مورد نظر اتصال دهد.

نقشه اتصالات مورد نظر ما فهرستی از تما‌می‌تجهیزات است و نشان ‌می‌دهد که هر کدام از آن‌‌ها به کدام کابل متصل ‌می‌شود. باکس صدا(audio multi cable)  به طور معمول از یک دستة 12 تایی کابل‌های شیلد شده تشکیل شده است  که از یک کانکتور چند پینه استفاده ‌می‌کند تا بتوان باکس صدا را به مسافت طولانی‌تری بُـرد یا آن را به یک تقسیم کننده‌ای که در آن هر خط کانکتور جداگانه‌ای دارد متصل کرد.  البته در میکسرهای جدید از باکس‌های دیجیتال با خروجی بر بستر فیبر نـوری نیز استفاده می‌شود. محل قرارگیری باکس‌هایِ صـدا طبق نقشه توسط صدابردار ارشد به اطلاع تیم فنی واحد سیار می‌رسد و ایشان موظف با انتقال کابلِ رابط ( مولتی کابل یا فیبر نوری) تا محل مورد نظر هستند. دستیار صدا می‌بایست بر مراحل انجام دادن این کار نظارت داشته باشد.

در ادامه نقشه طراحی‌شده صدابردار در یک برنامه برای اتصال و ارتباط میکروفن‌ها و دیگر ارتباط‌ها ارائه شده است. این طراحی برای دو دسته اتصال و ارتباط 12 تایی است.

*قسمت اول ( اتصال میکروفن‌ها)

– مجری اول– هدست

– مجری دوم– هدست

– میهمان– هدمیک

– میکروفون دستی 1

– میکروفون دستی 2

– رزرو

– رزرو

– رزرو

– میکروفون آمبیانس

– میکروفون آمبیانس

– میکروفون آمبیانس

– میکروفون آمبیانس

*قسمت دوم ( ارتباط‌ها و سیگنال‌های ارسالی از اتاق کنترل به مجری و عوامل صحنه)

-مجری 1 – IFB

– مجری 2 – IFB

– میهمان– IFB) در صورت نیاز)

– میکروفون دستی 1–IFB  ) در صورت نیاز)

– میکروفون دستی 2– IFB( در صورت نیاز)

– مدیر صحنه – PL

– مسئول آمار PL

–   PL-Spotter

– دستیار صدا – PL

– رزرو

– PA  یا فضای عمومی محل برگزاری

– Talk back  تهیه کننده 

در قسمت شماره 1 تماماً میکروفون‌‌ها هستند و اتصالات مادگی در صحنه در اختیار دستیار صدا ‌است. قسمت شماره 2 فهرست مربوط به ارتباطات بین واحد و صحنه  (IFBs & PLs) است و اتصالات نری آن در صحنه در اختیارِ دستیار صدا ‌است. سمت نری اتصال XLR  به طور معمول سیگنال صدا را ( به عنوان خروجی ) تعیین ‌می‌کند. برای مثال، خط میکروفونی که داخل میکسر رفته است. خروجی برای یک میکروفون ، به حالت اتصال XLR  نری و ورودی یک میکسر به حالت اتصال XLR مادگی است. سیگنال دستگاه‌های ارتباطی از واحد به صحنه و اتصالات خروجی از واحد به باکس صدا ، XLR  نری هستند .

اصطلاح مخصوص ارتباطات تلویزیونی

1) IFB : یک دستگاه شنیداری یک طرفه است که از آن برای شنیدن صدای آنتن، همکاران و تهیه کننده که ‌می‌تواند با هر کدام صحبت کند استفاده ‌می‌شود .

2) PL  : که مخفف Private Line  است، کانالی ارتباطی بین عوامل تهیه و تولید و فنیِ برنامه ‌است.

3) در مهندسی صدا با سرجک XLR؛  خروجی همواره نَـری و ورودی همواره مادگی است.

قبل از این که شما تجهیزاتی را از واحد سیار خارج کنید، بهتر است فهرستی از تجهیزات تهیه کنید. از آن جایی که واحد‌های سیار از برنامه‌ای به برنامه دیگر ‌می‌روند، احتمال گم شدن برخی از تجهیزات وجود دارد.

دستیاران صدا در خصوص وسایل و تجهیزات داخل صحنه مسئولند و در ارتباط با آسیب‌دیدگی یا گم شدن این تجهیزات می‌بایست به تهیه‌کننده و مسئولین واحد سیار پاسخگو باشند. پس ازفهرست کردن، تجهیزات مورد نیاز کار خود را جمع‌آوری کنید. تولیدات تلویزیونی تجهیزات زیادی نیاز دارند و احتمال گم شدن، جا گذاشتن و یا حتی دزدیده شدن وسایل و تجهیزات وجود دارد. زمانی که می‌خواهید تجهیزات را از واحد به جای دیگری منتقل کنید، قطعات کوچک را داخل کیسه پلاستیکی قرار دهید تا روی زمین نریزند و گم نـشوند. اتصالات و کابل کشی برای یک برنامه به طول کابل‌‌ها، پیچیدگی مسیر دهی‌‌ها و ارتباطات میکسر بستگی دارد .

دستیاران صدا ممکن است چند کابل مسی مجتمع را برای یک برنامه یک روزه که زمان کوتاهی دارد نصب کنند مانند سالن بسکتبال و یا ورزشگاه‌های فوتبال غیر حرفه‌ای.

کابل مسی مجتمع از طریقaccess bay (Patch bayیـا Patch Panel) با اتصال XLR یا چند پین به واحد سیار متصل ‌می‌شود. در اتصال و ارتباط از باکس تا واحد از طریق فیبر نوری، اتصال نهایی در درون واحد غالباً با همان کانکتورهایِ فیبر اتفاق می افتد و تغییر و تبدیل فیزیکی اتفاق نمی‌افتد.

 

حتما ببینید

وظایفِ دستیار صدا در برنامه‌های تلویزیونی(بخش 2)

احمدرضا مرادی     بیشتر میکسر‌های دیجیتال، هم ورودی‌‌های فیبر نوری و هم ورودی‌های شیلد شده …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *