خانه / نور و تصویر / تصویربرداری / زنگِ مـرگِ برزیل

زنگِ مـرگِ برزیل

نویسنده: حامد سوری

پنجاه و هشتمین بازی جام جهانی 2018 روسیه، قدرت‌نمایی دو تیم برزیل و بلژیک بود که با برتری دو بر یک بلژیک به پایان رسید. چیزی به پایان بازی نمانده بود. دروازه‌بان تیم ملی بلژیک توپ به اُوت رفتة‌ برزیلی‌‌ها را در چند قدمی خود کاشته و آماده بود  تا با ضربه‌ای آن را روانة میدان بازی کند که »دَنگ دَنگ« صدای استوک‌های فلزیِ کفشِ او بر تیرکِ دروازه را همة بینندگان تلویزیونی شنیدند. لحظاتی بعد با سوت داور، زنگ مرگ برزیل به صدا درآمد. برای بسیاری از مخاطبان که فوتبال را حرفه‌ای دنبال می‌کنند علاوه بر بهتِ حذفِ برزیل و صحبت دربارة‌ آن، »صدای ضربات پای دروازه‌بان به تیرک دروازه‌ قبل از ضربه به توپ« جالب و برشمردنی بود.شاید اگر کسی در ورزشگاه کازان و نزدیک به دروازة بلژیک،  تماشاچی این بازی می‌بود، نمی‌توانست این صدا را با چنین وضوحی بشنود. صدابرداری دقیقِ، تصویربرداری با تعداد دوربین زیاد و حرکات آهستة فوق‌العاده، مخاطبان تلویزیونی را در دلِ مـاجرا قرار می‌دهد و حسی واقعی از تماشای یک مسابقه فوتبال را برای ایشان ایجاد می‌کند.

در این بازی‌ها 14 میکروفنِ مـونـو با زاویه بسیار بسته، در اطراف زمینِ چمن تمامِ ورزشگاه‌ها قرار داشت. بیشتر دوربین‌های کنار زمین- حتی دوربین‌های حرکتی-  مجهز به میکروفنِ شات‌گانِ مـونـو بودند. به‌طوری‌که صدای تماشاگران- هنگامی‌که دوربین به آن‌ها نزدیک می‌شد-  نیز به‌ خوبی، قابل تفکیک و تشخیص بود.

برای اولین‌بار بود که مسابقاتِ جام‌جهانی فـوتبـال، به‌صورتِ استریو برای مخاطبانِ رادیو و تلویزیون ایران پخش می‌شد. در بسیاری از بازی‌ها صدایِ آمبیانس بازی و ورزشگاه بّـلـنـدتر از گذشته با صدای گزارشگر ویژه‌برنامه جام‌جهانی میکس و پخش می‌شد و این امر بر جذابیتِ تماشای این مسابقات از تلویزیون می‌افزود. سکوتِ گزارشگر و ضربة پای دروازه‌بـانِ بلژیک یکی از نشانه‌های این تفاوت در میکس و ارائه بـود. صدایی که تا ساعت‌ها در شبکه‌های مجازی-به‌خصوص میان کاربران ایرانی- علاوه بر بازی و نتیجه‌اش در مورد آن‌هم بحث بود: »زنـگِ مـرگ برزیل«

شکل 1)

شکل یک توضیحاتِ صدای ارسالی از ورزشگاه‌ لووژینسکیِ مسکو به مقر IBC  در مسکو را نشان می‌دهد. این تصویر قبل از شروع پروتکلِ ارسالِ تصاویرِ همة‌ بازی‌ها ارسال می‌شد. به‌طور مثال برای دیدار افتتاحیه که راس ساعت 15 شروع می‌شد: “World Feed”  از ساعت 13 با تصویری ثابت مانند شکل یک برای IBC  و از طریق IBC  برای تمامی خریداران حق پخشِ بازی‌ها ارسال می‌شد.

بعد از 10 دقیقه فردی با کلاکت و توضیحاتی روی آن، برای تستِ سینکِ صدا و تصویر به مدت 9 دقیقه کلاکت می‌زد و حتی با میکروفنِ هدمیک هم توضیحاتِ روی کلاکت را هر یک دقیقه یک‌بار می‌خواند. با این کار عملیاتِ سینک صدا و تصویر برای اطمینان از سینک صدای افکت و صدای گزارشگران انجام می‌شد (شکل2).

این عملیات که به Commentary Sync. Test معروف است، برای تمامی بازی‌ها و با دقتِ بالا انجام می‌گرفت. (شکل 3)

در ادامه به مدت 11 دقیقه اطلاعاتی در مورد تیم‌ها، مصاحبه با مربیان یا بازیکنان شاخص پخش می‌شد، که در اصطلاح به این بسته Feature Playout  گفته می‌شود.

بعد از این بسته، به مدتِ 40 دقیقه     (ESF Extended Stadium Feed) ارسال می‌شد. نمای بسیار باز ورزشگاه با دوربینِ Beautiful Shot، نحوة ورودِ تماشاگران، بازیکنان و حواشی ورزشگاه را به نمایش می‌گذاشت.50 دقیقه مانده به بـازی بسته extended basic international feed show (EBIF) ، شامل تصاویر داخل رختکن تیم‌ها، تمرین تیم‌ها در زمین، نمایش مراسم ( اگر افتتاحیه یا اختتامیه باشد)، اطلاعات گرافیکی بازی در زمینه‌های فنی با موسیقی و آمبیانس ورزشگاه ارائه می‌شد. در این بسته چیدمان‌های صدا -اگر به هر دلیلی در بسته‌هایِ قبلی انجام نـمی‌گرفت- می‌بایست براساس پروتکل رعایت و ارسال می‌شد. در این مسابقات و براساسِ پروتکل، 16 کانالِ صدایِ امبد شده با تصویر به IBC  در مسکو ارسال می‌شد. ( شکل 4). اما فقط 8 کانالِ اول صـدا برای درخواست‌کنندگان و 8 کانال دوم اطلاعات و صداهای کمکی، از ورزشگاه فقط برای عوامل تولید و فنی در IBC  ارسال می‌شد.

شکل 4) چیدمان صداهای ارسالی از ورزشگاه به IBC

همانطور که در شکل 4 مشاهده می‌شود، روی کانالِ یک و دو صدای آمبیانس استریو، روی کانال 3 فقط صدای گزارشگر انگلیسی بدون هرگونه صدای اضافی     (که البته تقریباً غیر ممکن بود و صدای آمبیانس ورزشگاه در میکروفنِ گزارشگر دریافت می‌شد)، روی کانال 4، میکس مونوی صدای گزارشگر و آمبیانس ورزشگاه ( در واقع میکس کانال یک و دو به صورت مونو با صدای گزارشگر)، روی کانال پنج و شش صدایِ کد شدة‌ دالبی E  و روی کانال 7 و 8 صدای آمبیانسِ به‌صورت استریو برای رادیو( همانند کانال یک و دو) قرار می‌گرفت. تفاوت صدای کانال یک و دو با کانال هفت و هشت ( که برای رادیو اختصاص داده شده بود) فقط در این بود که در پایان بازی صدای مصاحبه‌کنندگان در کنار زمین فقط در کانال یک و دو ارسال می‌شد و روی کانال هفت و هشت این صدا قرار نمی‌گرفت. در شکل 5 کانال‌های صدا و تصویر دریافت شده در نودال تولید سیما را مشاهده می‌کنید. اگر به شکل موج‌ها توجه کنید تفاوت‌ها قابل تشخیص است.در ایران شبکه سه و رادیو ورزش از صدای استریو کانال 1 و 2 استفاده می‌کردند و صدای تمام بازی‌ها به‌صورتِ استریو برای مخاطبان پخش می‌ شد.

شکل 5) هشت کانالِ صدای دریافتی بازی‌ها در نودال

زنگ مرگِ برزیل، صدای آمبیانسِ استریویی بود که با میکروفن کنار تیرک دروازة تیم بلژيک دریافت و با میکس مناسب از تلویزیون ایران پخش شد. ورزش با صداهای افکت و آمبیانس محیط هیجان می‌یابد و برای مخاطبان جذاب می‌شود.

مهم‌ترین تفاوت صدای استریو و مونو در آن است که مخاطب ”بدون آنکه بداند“ با صدای استریو کم‌تر احساسِ خستگی می‌کند. بعد از تجربه دیرهنگام صدای استریو باید به‌سمتِ پخش صدایِ سِراندِ 5/1 حرکت کنیم. صدایِ دالبی E  روی کانال‌های پنج و شش، کد شدة‌ 6 کانالِ صدایِ دالبی سِراند روی دو کانال بود و در نودال هم دریافت می‌شد.

آینده با تجهیز نودال، استودیو و ساختار ارسال و دریافت به چنین کد و دیکد‌کننده‌هایی می‌توانیم صدای5/1 را برای مخاطبان ارسال کنیم. حس حضور و فراگیری در این ساختار ” سِراند“ یا فراگیر بیش از صدای استریو است.

 

حتما ببینید

انتخاب و عملکرد پردازشگرهای سیگنال صوتی(بخش چهارم)

     در بخش سوم از این مجموعه، اکولایزرهای گرافیکی و پارامتری را معرفی کردیم (پردازشگرهای …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *