خانه / ویدئو / صدای مونو در عصر استریو

صدای مونو در عصر استریو

سال 2009 یکی از  شرکت های فعال در حوزه ضبط  و پخش، تصمیم گرفت مجموعه‌ای از کار‌های گذشتة  گروه موسیقی Beatles  را از نو -به طور ویژه و متفاوت- مَستِر کند. مخاطبان و هواداران این گروه از این اتفاق بسیار استقبال کردند و این اتفاقی بود که برای گروه‌های مشابه، کمتر رخ داده بود.

از آنجایی که در دهه 60 و 70 میلادی، علاقه‌مندان، این آثار را به‌صورتِ مونو ‌شنیده بودند، بازشنوایی مجدد به‌صورتِ مونو برای‌شان خوشایند بود. از این رو این شرکت  تعدادی از آلبوم‌هایی را که به صورتِ استریو ارائه شده بودند، دوباره به‌صورتِ مونو ارائه کرد. در نتیجه احیای صدای مونو و تمایل مخاطب به صـدایِ مونو، منجر به تثبیت فن‌آوری‌های منسوخ اما نوستالژیک شد.

این جریان‌هـا باعث شد تا فن‌آوری‌های قدیمی که دوران طلایی خود را از دست داده بودند، دوباره معرفی شوند و قابلیت‌هایی که برخی معتقد بودند در فن‌آوری‌‌های جدید حذف شده از نو معرفی و حس شوند.

علاقه‌مندان به موسیقی که مونو را ترجیح می‌دادند، خود را طلایه‌داران شایسته موسیقی می‌دانستند و طرفداران استریو را بی‌احساس و بی‌سلیقه معرفی می‌کردند.  بحث در میان متخصصان بر سر آن بود که آیا میکس‌های مونو مقصود و هدف هنرمند از کار خود را بهتر بیان می‌کند؟ زیرا در دهه 60 میلادی صدای مونوی رادیو AM ، یکی از رسانه‌های اصلی مردم محسوب می‌شد.

در آن زمان، فن‌آوری استریو انتخاب اول محسوب نمی‌شد و اغلب به دور از نظارت گروه‌های موسیقی و شرکت‌های تولیدی عرضه می‌شد و فقط مخاطبان خاص و ثروتمند را به خود جذب می‌کرد. علاقه‌مندان به مونو هم میکس‌های مونو را منسجم‌تر و تاثیرگذارتر از استریو می‌دانستند و اعتقاد داشتند که میکس‌های استریو به‌صورت تفکیک شده ( با رویکردی ناخوشایند ) و کم جان شنیده می‌شوند!!

این نظرِ مخاطبان عادی بود که البته یا امکان شنیدنِ صدای استریو در آن زمان را نداشتند یا دستگاه‌های پخش‌کنندة  آن‌ها مناسب این کار نـبـودند.

با وجودی که سیستمِ مونو به علت تک کانال بودن، بازتولید صدا را به‌صورت طبیعی ( به  گونه‌ای که ما آن را با دو گوش می‌شنویم) محدود می‌کند، امّا به علت‌های مختلف و البته بیشتر اقتصادی، مخاطبان و علاقه‌مندانِ موسیقی  به تولیدات شرکت‌های انحصاری این حوزه (صدای استریو) روی خوش نشان ندادند و این امر باعث شد بعد از اینکه گروه‌های Western Electric  و EMI  اولین ضبط استریو خود را در سال‌های 1932 و 1933 ارائه دادند، وقفه‌ای 25 ساله در تولیدات تجاری استریو بیفتد اما در نهایت از استریو به عنوان استاندارد جدیدی از وفاداری، شفافیت و بازتولید طبیعی صدا استقبال شد.

زمانی که صـدایِ استریو در اواخر دهه 50 و 60 میلادی عرضه شد، تولیدات و میکس‌های مونو سطح پایین و منسوخ قلمداد می‌‌شدند.

بدین ترتیب در اواسط دهه 60 میلادی فن‌آوری‌‌ مونو به سبب خراب کردن ساختار و اساس یک تِرَک موسیقی -به علت پخش شدن آن از یک اسپیکر- لقب »فن‌آوری‌‌ غیر قابل اعتماد« را به خود گرفت زیرا صدای مونو در مقایسه با صدای استریو صدایی غیر واقعی، تغییر شکل یافته (Distort)  و دارای ِاشکال بود.

با این حال، در آغاز دهه 70 میلادی عده‌ای سعی داشتند تا بازار را به سمت کارهای مونوی قدیمی ونوستالژیک سوق دهند.

با وجود نقایصِ صدای مونو، امّـا بعضی از تولیدات قدیمی در دهه 80 میلادی به مدیای دیجیتال تبدیل شدند و دوباره از لحاظ الکترونیکی نیز کانال‌سازی روی آن‌ها انجام شد (شبه‌استریو) اما در پی آن، ناکارآمدی این فن‌آوری آشکار شد. به عبارت دیگر فن‌آوری جدید منجر به احیاء و نوشدن یک فن‌آوری ‌‌ قدیمی شد. احیایی که البته زیاد دوام نیاورد  زیرا تبدیلِ صدای مونو به صدای شبه‌استریو، کیفیتِ صدای مونو را هم از بین می‌برد و بسیاری از مخاطبان،  این تبدیل را نوعی کلاهبرداری می‌دانستند.

گفتنی است منتقدان و اهالی صنعت ضبط نیز در خصوص تبدیل دوباره تولیدات مونوی قدیمی به صورت استریو (از لحاظ الکترونیکی و به طرق مصنوعی) کمی اظهار پشیمانی کردند.

به دو دلیل، ”شبه‌استریو“ پذیرفته نشد:

اول اینکه بیشتر منتقدان و مخاطبان، ماهیت موسیقی پاپ و جَز(Jazz) را به عنوان یک هنر پذیرفتند بنابراین برای آنها شنیدنِ صدای موسیقی پاپ و جَـز به صورت مونو یا استریو فرقی نـداشت و ماهیت موسیقی ارائه شده مهم بود.

دوم اینکه طرفداران و علاقه‌مندان حرفه‌ای موسیقی، از دهة 60 میلادی انتظارها و استاندارد‌های خود را از لحاظ جنبه هنری در حوزه ضبط صدا و موسیقی تغییر دادند. صدای استریو باعث شده بود که مکان‌یابیِ مناسبی برای ساز‌ها در ذهن مخاطب شکل گیرد و اگر صدایی را با ساختار استریو شنیده بودند میان این صدا و صدای مونو تمایز قائل بودند، امّا برای موسیقی‌هایی که به‌صورتِ مونو ضبط و شنیده شده بود، همچنان به صدای مونو آن تعلق خاطرِ داشتند تا شبه‌استریو.

 

 

 

حتما ببینید

نقض قواعد یا ساختارشکنی؟ (نقدی بر سریال نجوا )

به تازگی سریالی از تولیدات سیما فیلم با عنوان»نجوا« از شبکه یک سیما پخش شد …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *